Eindhoven: de Dommel en het DAFmuseum

Stadswandelingen kunnen een uitkomst zijn, als je even niet zoveel kilometers kunt maken. Maar toch is wat natuur ook wel prettig. Een interessante omgeving zou het helemaal compleet maken. Na wat gepuzzel (en een laatste zetje van de NS) kwamen we uit bij Eindhoven. Want zelfs Zeeuws-Vlamingen willen wel eens ergens anders wandelen.

GroeneStadsWissel Eindhoven: Dommel, Parken en Centrum (nr. 478)

Bij mijn Voordeelurenabonnement van de NS heb ik 7 zgn. Keuzedagen, waarop ik eens in de twee maanden een vrije reisdag heb. Mijn partner kan altijd meereizen met 40% korting, maar af en toe krijg ik van NS een aanbieding voor een goedkope dagkaart (€ 8,95) naar een bepaalde bestemming. Dit keer was dat Eindhoven. Dat is wel een eind reizen voor ons, maar omdat we nu toch geen dagwandelingen kunnen maken, was de reistijd niet zo belangrijk. 
Al snel was duidelijk dat er een Groene Wisselwandeling is die precies bij de situatie paste: nr. 478 van 6 km langs de Dommel en door diverse stadsparken. Niet te lang dus en met voldoende natuur. Maar ik wilde ook nog wel graag een museum bezoeken. De route bleek vlak langs het DAFmuseum te komen. Dat was dus goed inpasbaar.

De heenreis

Om kwart over acht zaten we in de auto die ons via de Westerscheldetunnel naar Goes bracht. Met de trein van kwart over negen vertrokken we richting Roosendaal. Daar hadden we 3 minuten om over te stappen op de trein richting Tilburg. Dat viel nog niet mee: onze trein stopte helemaal vooraan het perron op spoor 4a. Wij wisten toen nog niet dat de trein naar Tilburg helemaal achteraan het tegenoverliggende perron 3b klaar stond en wij zaten helemaal voorin onze trein....... Dat werd dus een heel eind rennen over het perron. Zoals mijn dochter later zei: het OV houdt je fit!
In Tilburg was de overstap gemakkelijker: we konden na een paar minuten overstappen in de trein naar Eindhoven die voorreed op hetzelfde perron. Om kwart over elf kwamen we aan op Eindhoven Centraal. Na enig gedoe met onze GPS (geen goede ontvangst in het station) en na raadpleging van de routebeschrijving met kaart konden we na 3 uur eindelijk op pad.

De Dommel

Tot onze verrassing stonden we na nog geen 500 m. gelopen te hebben al aan de oever van de Dommel. Het riviertje slingert zich door Eindhoven en is vrijwel overal aan beide zijden via voetpaden te volgen. Aan mijn behoefte aan een interessante omgeving werd meteen voldaan: langs de Dommel staan talloze informatiebordjes over de industrieën die zich er in de loop van de tijd gevestigd hebben. Met foto's van de vroegere situatie. Textielindustrie, sigarenfabrieken, melkinrichtingen, smederijen: ze moeten zij aan zij gestaan hebben, ongelooflijk hoeveel. Soms is nog iets te zien van dat verleden. Je kunt de foto's vergelijken met wat je nu ziet en dan valt een kapitale woning van een textielbaron op of een appartementencomplex waar vroeger een spinnerij in zat. Het fijne, groene en rustige wandelpad bracht ons bij een brug over de Dommel, waar we linksaf het riviertje overstaken om in de richting van het DAFmuseum te lopen.

 Het DAFmuseum

Ik had wel wat informatie en foto's op internet bekeken van het museum, maar wat we vonden overtrof onze verwachtingen. Allereerst de mogelijkheid om er (na de lange reis) koffie te drinken en later op de dag nog een tosti te eten voor we onze route langs de Dommel weer op zouden pakken. Maar zeker ook de manier waarop het museum verder was ingericht: voor elk wat wils. Beneden staan de grote vrachtwagens: oude, nieuwe, legendarische en militaire. Mijn partner was blij verrast de legertruck te zien staan waarin hij, tijdens zijn diensttijd, rij-instructeur is geweest. De begeleidende film over wat DAF allemaal voor het leger gemaakt heeft, boeide hem.
Een groot aantal opengewerkte motoronderdelen zijn vooral voor de kenners, al stak ik er, na zijn uitleg ook het een en ander over op. Brandweerauto's, de koninklijke bus, een oude streekbus en als blikvanger een open autootje dat de koninklijke familie tijdens hun vakanties in Italië gebruikte. Opnieuw enthousiasme bij mij partner toen we havenvoertuigen ontdekten waarmee hij nog heeft gewerkt: ik wist niet dat DAF zoveel meer maakte dan het bekende autootje.

Op de tussenverdieping bevindt zich de oude smederij waar de gebroeders van Doorn begonnen met hun bedrijf. En een afdeling met de gigantische verzameling voorwerpen en autootjes met het DAFlogo (asbakken, spelletjes, vlaggetjes, bekers enz). Plus de museumwinkel en de al genoemde koffiehoek. Maar wij wilden nog naar boven. Daar bevinden zich de personenauto's. Ook hier via informatiepanelen en opengewerkte modellen een uitleg van de ontwikkeling van de DAFmotoren en over wat er zo speciaal aan is. Daarnaast vele oude en nieuwere modellen, met als sluitstuk de miljoenste DAF ontworpen door Marte Röling. 

De parken

Tijd om een hoofd vol indrukken weer even leeg te laten waaien, dus zochten we de Dommel weer op om de route te vervolgen. Het werd een prachtige wandeling. We passeerden het Van Abbemuseum, een monument voor de slachtoffers van de Herculesramp op vliegveld Eindhoven op 15 juli 1996. We liepen door parken met mooie beelden, langs statige 19de eeuwse villa's en door wijken met de kenmerkende jaren 30 stijl. Op de andere oever van de Dommel liepen we terug richting het centrum. We passeerden de poort van het Sint-Catharinakerkhof, maar hadden helaas geen tijd meer voor een bezichtiging. En weldra stonden we op het Stadhuisplein en vlak daarna voor de indrukwekkende Catharinakerk. Hier begonnen ook de winkelstraten, de drukte en het lawaai. De terrassen op de Markt zaten overvol, na alle rust van de Dommel, de parken en in het museum werden we erdoor overvallen en wisten niet hoe snel we bij het station moesten komen.

De terugreis

Het was te laat om nu aan de terugreis te beginnen met een lege maag. Gelukkig vonden we in de stationshal een plekje waar we even iets eenvoudigs konden eten. Om kwart voor 6 zaten we weer in de trein naar Tilburg. De overstap daar ging voorspoedig en ook in Roosendaal hadden we dit keer geluk: recht oversteken. De auto stond nog trouw op ons te wachten in Goes en om half negen staken we de sleutel weer in het slot van onze voordeur in Zeeuws-Vlaanderen.
Moe, maar voldaan, met 8 km in onze benen om bij te schrijven en met heel veel fijne indrukken om weer even op te teren.

© Jannie Trouwborst, februari 2018.

Voor Groenestadswandeling Eindhoven KLIK HIER.
Voor het DAFmuseum KLIK HIER.

De stand tot zover: 78 km in 18 tochten.

Pelgrimstocht in mistig Middelburg

Dat mist een monumentenstad als Middelburg iets mysterieus kan geven, ontdekten we afgelopen donderdag toen we er een stadswandeling maakten van het Zeeuws Archief. Nu lange natuurwandelingen even niet mogelijk zijn, zit er weinig anders op als je er toch even tussenuit wilt. Maar dat was, zeker in dit geval, een goede keus. Ook al kennen we Middelburg goed, we ontdekten toch weer nieuwe, mooie plekjes.

Het Zeeuws Archief

Vanwege een andere hobby (genealogie) kom ik geregeld in het Zeeuws Archief. Dat is dan ook de plaats waar we onze stadswandeling beginnen. Na de busreis van Terneuzen naar Middelburg en de wandeling van het station naar het Zeeuws Archief kopen we er "Speurtocht 3: Pelgrimstocht langs kloosters en kerken" uit de serie De geschiedenis ligt op straat. Onder het genot van een verse cappuccino bekijken we de route en de informatie over de bezienswaardigheden onderweg. Daarna bezoeken we eerst de tentoonstelling Middelburg 800 jaar stadsrechten in de kelders van het archief. Een onderdeel daarvan vormt een interactief tableau waarop de verwoestingen van de stad door de bombardementen in de Tweede Wereldoorlog te zien zijn en de restauraties nadien. Dat die voortvarend en kundig zijn opgepakt zullen we tijdens de stadswandeling zelf vaststellen. 

Wat houden deze speurroutes in? 

Om leerlingen (tussen de 8 en 14) op een aansprekende manier ‘anders’ te laten kijken naar de geschiedenis van Middelburg ontwikkelt het Zeeuws Archief een serie speurtochten door de stad. Elk met een eigen thema. De aantrekkelijk vormgegeven speurtochten voeren de leerlingen langs plaatsen in de stad die verbonden zijn aan een bepaald thema en geven achtergrondinformatie daarover. Aan de hand van wat ze zien en lezen kunnen de leerlingen vragen beantwoorden. In het midden van de speurtochten is een plattegrond opgenomen waarop de route is afgebeeld. Rondom de plattegrond staan afbeeldingen van de plaatsen waarlangs de tocht gaat. De speurtochten beginnen altijd bij het Zeeuws Archief. Er zijn momenteel vier speurtochten verkrijgbaar:

1. Ontdekkingstocht door het VOC-verleden van Middelburg (2002, herdruk 2009).
2. Geboeid door het Zeeuwse slavernijverleden (2004, herdruk 2010).
3. Pelgrimstocht langs kloosters en kerken (2008).
4. Wederopbouwroute Middelburg herrijst uit zijn as (2010).
(Tekst: Zeeuws Archief).

Is dat dan ook iets voor volwassenen? Ik vind van wel. De begeleidende teksten bevatten bekende feiten, maar die zijn, bij mij althans, niet meer helemaal paraat. Zeker niet op het gebied van godsdienst. Daarnaast staan er leuke wetenswaardigheden in die nieuwe kennis opleveren. Of je wordt gewezen op details bij de gebouwen die anders niet opgevallen zouden zijn. Extra interessant: in de zomermaanden worden op donderdagen de openkerkdagen gehouden. Tenslotte heeft wie goed om zich heen kijkt op deze route van 3,5 km genoeg andere dingen te zien: Poëzie op de gevels van de oude gebouwen, gevelstenen, huisnamen (bijna elk huis heeft er een), prachtige oude pandjes, winkeltjes, galerieën, beelden. En uiteraard zal dat ook gelden voor de andere routes: soms zullen ze elkaar overlappen, maar doordat het thema steeds wisselt, zijn ze allemaal boeiend. We zullen er zeker nog eens één gaan lopen. De routes kosten €4 per stuk.

Boekhandel De Drvkkery

Wie de weg kent, kan zonder problemen af en toe afwijken van de route. Dat doen we dan ook, deels vanwege foto's die ik wil maken van de voormalige kosthuizen waar mijn oudoom verbleef begin 1900 tijdens zijn opleiding aan de Rijkskweekschool. Maar ook om even te lunchen. Op de Markt is keus genoeg en op de bovenverdieping van Restaurant De Vriendschap kijken we tijdens het eten uit over de drukke donderdagmarkt beneden ons.
Voor we de tocht vervolgen lopen we nog even binnen bij Boekhandel de Drvkkery, een begrip in Middelburg. Niet alleen vanwege de gezellige en goed gesorteerde boekhandel, maar ook vanwege de inpandige brasserie. Op marktdag is daar weinig plaats, maar anders is het er goed eten. En ook vanwege de evenementen die er geregeld worden georganiseerd.

Wij komen echter voor de Tourist Shop, die voor in de boekhandel zit, om te kijken welke wandelroutes die nog in de aanbieding heeft voor Middelburg. We liepen al eens de Poëzieroute (KLIK HIER VOOR EEN VERSLAG) nummer 10 uit de reeks stadswandelingen van Middelburg. 

Met deze thematische wandelboekjes (€2,50) kunt u zelf op pad in Middelburg.
1. Beroemde Middelburgers
2. Wederopbouw
3. Maritiem Middelburg
4. Monumenten
5. Kerken van Middelburg
6. Markten en pleinen
7. De Bolwerken
8. Moderne architectuur
9. Drie Middelburgse wijken
10. Sprekende gevels
De routes voeren u vooral langs historische bezienswaardigheden in de binnenstad. U loopt in ongeveer een uur tot anderhalf uur door de binnenstad en ziet telkens een ander aspect van de rijke Middelburgse geschiedenis. (Tekst: Tourist Shop). 

De Tourist Shop heeft nog veel meer boeken en routes over Middelburg en Zeeland. Wij kochten voor € 2,95 een mooie pocket van 95 pagina's met de titel Wandelen door Middelburg en Veere. Vol kleurenfoto's en twee uitgebreide wandelingen door Middelburg en één door Veere met heel veel achtergrondinformatie. Die gaan we zeker nog eens bij mooier weer uitproberen. 

De Bolwerken 

Waar we deze keer niet geweest zijn, zijn de Bolwerken. Bij de ingang van de tentoonstelling in het Zeeuws Archief werden kaarten van Middelburg vanaf 1270 tot 2017 geprojecteerd. Langzamerhand zie je de stad veranderen. Toen Middelburg eenmaal een echte stad was (met stadsrechten) kwam er rondom een echte middeleeuwse stadsmuur te liggen. Later waren er uitbreidingen. Een geheel nieuwe renaissancistische omwalling kreeg de stad tussen 1595 en 1598. Op alle latere kaarten is te zien hoe de oude stad zich binnen deze structuur handhaafde. Pas na de Tweede Wereldoorlog breidde Middelburg uit in het buitengebied. De vestingwerken werden gelukkig niet gesloopt! Nu kun je over de daaruit voortgekomen Bolwerken een aantrekkelijke wandeling maken van ca. 6 km. Zie daarvoor ook het blog Dream the World van Carolien (KLIK HIER).

Groene Wisselwandelingen 

Wie liever met GPS wandelt, kan ook nog terecht op de Wandelzoekpagina.  KLIK HIER voor Groene Wisselwandeling 453 van 8 km of  KLIK HIER voor Groene Wisselwandeling 122 van 11 km. Beide wandelingen starten en eindigen bij het station van Middelburg.

© Jannie Trouwborst, januari 2018. 

We gaan een nieuwe poging doen om de 1000 km te halen dit jaar, ook al begint het met veel kleine rondjes. Na twee weken staat de teller op: 30 km.

De Japanse tuin als pretpark

Het gaat nog steeds niet goed hier met de wandelkilometers. Een hardnekkige blessure speelt al weken parten. De wandelingetjes worden steeds korter en stevig doorstappen is er niet meer bij. Heel zuur, juist omdat het herfstvakantie is en eindelijk de Japanse Tuin in Park Clingendael in Den Haag weer 2 weken bezocht kan worden. In het voorjaar liepen we dat ook al mis door ziekte. Dus de tanden maar op elkaar en ervoor gaan, was mijn gedachte. Daarnaast wilden we nog naar een tentoonstelling in het Mauritshuis. Maar alles liep anders dan de bedoeling was. 

De reis

We vertrokken op tijd met de auto door de Westerscheldetunnel naar station Goes. We hadden geen treinpech, al was het op de heenreis behoorlijk druk en benauwd in de trein. Ik had de maandag juist uitgekozen omdat het dan doorgaans rustiger is buiten de spits. Maar blijkbaar wilde iedereen vanwege het onverwacht mooie nazomerweer er op uit: grootouders met kleinkinderen en ouders met kinderen die herfstvakantie hebben, studenten die een dagje ergens anders heen willen met hun OV-kaart, pubermeisjes die gaan winkelen in de grote stad. Van mijn plannetje om tussen Delft en Den Haag HS nog even naar het toilet te gaan kwam niets: het gangpad was volledig versperd. Maar na een reis van bijna 3 uur is de nood wel hoog!

Eenmaal in Den Haag dus eerst maar koffie gedronken in het Pannenkoekenhuis waar we aan het einde van de dag ook onze pannenkoeken zouden gaan eten. Het was inmiddels 12 uur geweest toen we eindelijk begonnen aan wat een mooie wandeling door de parken van Den Haag moest worden, op weg naar de Japanse tuin. Ik had daarvoor de Groene Wisselwandeling 578 uitgekozen: Den Haag CS, Pannenkoekroute Malieveld (KLIK HIER), die 8 km lang is en met rustpunten onderweg goed te doen zou moeten zijn.

Op weg naar de Japanse tuin

Waar ik even geen rekening mee had gehouden, was dat op een doordeweekse dag alle kantoren en ministeries rond die tijd leeg liepen voor een lunchwandeling. Het was er nog drukker dan op een zaterdagmiddag in de Koopgoot van Rotterdam. Alle bankjes waren bezet, zodat we ook niet even ergens onze boterham konden opeten. En tot overmaat van ramp kon ik door de achillespeesblessure niet even flink doorstappen. De route voerde door verschillende parken, maar van het ene naar het andere park moesten er soms drukke wegen overgestoken worden. En daar ging het fout. Ik moest even een stapje harder om niet aangereden te worden en verrekte toen definitief iets vlak boven de pijnlijke pees. We moesten nog een behoorlijk eind verder strompelen voor we eindelijk een vrij bankje vonden in de schaduw aan een waterpartij. We aten er ons brood. Ik probeerde de verrekking ondertussen wat rust te geven en de spier soepel te houden. We bekeken het kaartje nog eens en besloten een stuk park af te snijden en de kortste route naar de Japanse tuin te nemen en dan eventueel met de bus of tram naar het Mauritshuis te gaan.

Bepaald geen oase meer

Voorzichtig en traag bereikten we park Clingendael en gingen op zoek naar de Japanse tuin. Die was niet moeilijk te vinden: niet alleen bordjes wezen de weg, maar de stroom bezoekers die ons tegemoet kwamen (de meesten met fototoestel) zei ook genoeg. Hoe dichter we de tuin naderden hoe meer de luide stemmen en het gelach duidelijk maakten dat we niet de enige bezoekers waren.
Wat een drama: het leek de Efteling wel. Voetje voor voetje over de paadjes schuifelen, foto's zonder mensen erop maken was vrijwel onmogelijk. Op het rode bruggetje stonden en in het paviljoentje zaten zoveel mensen dat het niet leuk meer was. Wat een verschil met zoveel jaar geleden toen de tuin meestal open was: we waren er alleen en konden toen in alle rust rondkijken, foto's maken en de stilte op ons in laten werken. Een oase! Het contrast kon niet groter zijn. En de teleurstelling ook niet. Van een bezoekster uit de omgeving hoorden we dat het in het weekend een nog groter gekkenhuis was geweest. 

Den Haag heeft een van zijn pareltjes opgeofferd. Waarom niet één dag per week, het hele jaar, onder toezicht, eventueel voor een symbolische toegangsprijs, geopend? Hier kom ik nooit meer terug, ik probeer mijn herinneringen van jaren geleden te koesteren.

Einde verhaal

Een eind verderop in het park, voorbij Huis Clingendael, vonden we een prettige bank in de schaduw waar we weer even van de rust konden genieten. Gezien de tijd besloten we de rest van het programma maar af te blazen. Mij leek het beter voorzichtig te blijven lopen om de verrekking geen kans te geven te verstijven. We vervolgden de Groene wisselwandeling richting station. Om vijf uur zaten we weer in het Pannenkoekenhuis Paviljoen Malieveld (KLIK HIER) en rond zessen vertrokken we richting station voor de nog lange reis naar huis.

Geen Mauritshuis, de helft van de parkenroute, drukte in de trein en de parken, een mensenmassa in de Japanse tuin, geen Binnenhof en boekwinkel Paagman. Je zou van minder teleurgesteld raken. Nee, voor mij hoeft Den Haag voorlopig niet meer. En zeker niet op een mooie, zomerse dag door de week. Ik was zo blij weer thuis te zijn in ons mooie en rustige Zeeuws-Vlaanderen. En nu straks maar de fysio bellen voor mijn voet- en beenklachten. Want dat lijkt toch echt niet meer vanzelf over te gaan.

© Jannie Trouwborst, oktober 2017

Tussenstand De tussenstand na 41 weken 754 km. Met nog 11 weken te gaan lijkt het, zeker met de huidige blessure, niet meer mogelijk de 1000 km te halen...

Wat betreft de genoemde Groene Wisselwandeling 578: Den Haag CS, Pannenkoekroute Malieveld (KLIK HIER),: onder andere omstandigheden lijkt het ons een prachtige tocht die goed te combineren is met een museumbezoek of een kijkje op het Binnenhof. Den Haag heeft veel aantrekkelijke musea.

De Zak van Zuid-Beveland

Eén van de vele pareltjes van Zeeland voor wandelaars is de Zak van Zuid-Beveland. In de lente staan de vele fruitbomen (zwarte bessen, appels en peren) en de meidoornhagen in het heggengebied in bloei. In de zomermaanden tonen de bloemdijken hun bijzondere flora en elk jaargetijde kun je er genieten van het kleinschalige landschap met mooie oude boerderijen langs kronkelige dijken en fraaie kreken en welen. De schaapsherder loopt er rond en in plaatsjes als Nisse lijkt het of de tijd heeft stilgestaan. Naast bijzondere landschapselementen, historische boerderijen en dorpen, bijzondere bloemen en monumentale bomen, is er ook voor vogelaars het hele jaar door genoeg te zien en horen.

Het Grenslandpad

Er zijn veel manieren om kennis te maken met dit gebied. Etappe 4 van het Grenslandpad van 21 km doorkruist het gebied op een uiterst aangename manier (KLIK HIER). Vanuit Goes kun je naar het tolplein van de Westerscheldetunnel reizen en dan naar 's Gravenpolder lopen. Daar vandaan brengt een buurtbus je terug naar Goes. Je krijgt een goed beeld van het gebied, want je doorkruist het volledig. Het loopt ook door Nisse, waar een horecastop bij Jikkemiene een must is (KLIK HIER).

Natuurmonumenten

Natuurmonumenten bezit en beheert behoorlijk wat natuur in deze omgeving.  Zoals vermeld in een vorig blog (KLIK HIER) kun je vanuit het Infopunt Zwaakse Weel de wandelroute Zwaakse Weel starten (4,5 km) en deze eventueel uitbreiden met een extra stuk van 3,5 km en onderweg ook nog het Vlinderbelevingspad volgen (1 km). Folders met kaartjes en beschrijvingen van de bijzonderheden onderweg, liggen er gratis klaar. De eerste twee wandelingen zijn rolstoelvriendelijk.
Ook de wandelroute Heggengebied-Bloemdijken (4,5 km) is er verkrijgbaar, maar deze start bij de Schaapskooi in Heinkenszand.  

Wandelknooppuntenkaart "Sporen in de Zak-Zuid-Beveland"

Bijna overal in Zeeland heeft Landschapsbeheer Zeeland een streekgebonden wandelnetwerk gerealiseerd. De wandelknoopuntenkaart is HIER te downloaden, maar je kunt ook een papieren exemplaar bestellen van "Sporen in de Zak - Zuid-Beveland". De titel verwijst naar de stoomtrein die het gebied doorkruist van Goes naar Borsele. Het is goed mogelijk een wandeling te combineren met een treinreis. Zeker met behulp van de knooppuntenkaart zou dat geen probleem moeten zijn. De dienstregeling is te vinden op de site van STOOMTREIN GOES-BORSELE.  
De trein stopt o.a in Kwadendamme (Vlindertuin, Kids Jungle, horeca) en Hoedekenskerke (modelspoorbaan, speeltuin, horeca).

Groene Wisselwandeling 406

Tot slot moet genoemd worden de Groene Wisselwandeling 406 vanuit Kwadendamme (KLIK HIER). De afstand is 17 km en gaat bijna onafgebroken over de Dijken in de Zak. Daarbij loopt deze route, in tegenstelling tot de overige wandelingen, ook over de dijken langs de Westerschelde. Net als bij de andere routes kom je in de buurt van Hoedekenskerke en Kwadendamme en wandel je langs de Zwaakse Weel en over de Bloemdijken. Je zou dus ook deze wandeling in combinatie met de stoomtrein kunnen maken.

© Jannie Trouwborst, juli 2017 

Ondertussen zit het hier thuis nog steeds een beetje tegen met ziekte en andere tegenslagen. De afgelopen weken zijn er geen lange wandelingen ondernomen. In week 28 is er toch nog 24,5 km afgelegd in dagelijkse rondjes dorp en/of polder en strand.
Stand na 28 weken: 454/1000km.

Groene Wisselstadswandeling Bergen op Zoom

Een excuus is een reden, maar een reden is niet altijd een excuus.

Week 24 alweer van de #1000km wandelen uitdaging. En het gaat niet zoals gehoopt. Het excuus is, dat eerst mijn echtgenoot en wandelmaatje ziek werd en terwijl die weer opknapte, kreeg ik een voetprobleem. Maar dat is natuurlijk geen reden om het dan maar helemaal op te geven. We pakken de draad weer langzaam op en hopen de achterstand in de vakantie in te halen. Onderaan vind je het resultaat tot en met het afgelopen weekend.

Groene Stadswisselwandeling in Bergen op Zoom

Zo gaat dat als je tegen onverwachte gebeurtenissen aanloopt: de Vrije Keuzedag van mijn Voordeelurenabonnement voor deze periode en het vooraf bestelde meereiskaartje voor mijn echtgenoot dreigden hun geldigheid te verliezen. Ze waren bedoeld voor Den Haag, om een bezoek te brengen aan de Japanse tuin op Landgoed Clingendael, die maar een paar weken per jaar open is. Daar is het nu te laat voor en het is ook nog te ver op dit moment. Dan lijkt een stadswandeling in de buurt een goede keus: het werd Bergen op Zoom. En daar hebben we geen spijt van!

Bergen op Zoom ligt aan de spoorlijn van Zeeland richting de rest van Nederland. We rijden er vaak voorbij op weg naar andere wandelbestemmingen en voor familiebezoek. We vonden het onderhand tijd er eens uit te stappen en met behulp van deze Groene Wisselwandeling de stad te verkennen. Ze heeft ons verrast. 

Via de Wandelzoekpagina hebben we de route in de GPS geladen en de routebeschrijving met kaartje uitgeprint (KLIK HIER).  De inleiding op de site vertelt ons wat we kunnen verwachten: een stad vol geschiedenis en fraai gerestaureerde monumenten met het nodige groen en water. Lommerrijke parken, imposante kerken, de gezellige Grote Markt vol terrassen, Museum Het Markiezenhof: je komt er allemaal langs op deze afwisselende wandeling.

Maar naast alles wat in de inleiding staat beschreven, ontdekken we het één en ander dat ik graag als tip meegeef. In het Museum Het Markiezenhof waren we al eerder, het is een bezoek zeker waard. Dat slaan we deze keer dus over. Wie echter daarna over de binnenplaats loopt langs het West-Brabantsarchief, kan door een poortje een tuin in waar mooie rustplekjes zijn, een heemtuin met bijzondere planten, en beelden. Het mij zeer aansprekende beeld 'Anthonis en Rombout Keldermans' verwijst naar de oorspronkelijke bouwmeesters van Het Markiezenhof, het geslacht Keldermans. Afkomstig uit Mechelen kregen zij op het einde van de vijftiende eeuw opdracht de woning uit te bouwen tot een stadspaleis.

Een andere ontdekking is Den Aarden Kruik, een pottenbakkerij en keramiekwinkeltje vlakbij de Gevangenpoort (Lievevrouwestraat 43). Hier vind je prachtige, creatieve beeldjes e.d.voor een hele schappelijke prijs, gemaakt door psychiatrische patiënten. Leuk als cadeautje, maar wij kochten er één voor onszelf. Jammer dat we hier niet dichterbij wonen: ik zag genoeg waar ik iemand een plezier mee zou kunnen doen.
We hebben de wandeling op ons gemakje gedaan, tijd genomen om de vele (gevel)gedichten te lezen en gevelstenen te bewonderen. En ook wie oog heeft voor architectuur komt volop aan zijn trekken. Mijn favoriet is het Dr. Möller Lyceum (en de vlakbij gelegen conciërgewoning) uit 1926 van de architecten J. Wielders en Q.J. Horsten. Maar Bergen op Zoom heeft nog 302 Rijksmonumenten.... Je kijkt je ogen uit.

Wie goed oplet, komt veel verwijzingen tegen naar het carnaval in het Krabbegat, zoals de stad dan heet. De naam 'het Krabbegat' slaat terug op de 'Meekrap', een plant die vroeger werd gebruikt als grondstof voor de rode kleurstof alizarine en veel geteeld werd in Bergen op Zoom. Tegenwoordig bestaat deze teelt weer voor het maken van biologisch vriendelijke kleurstoffen. Het symbool van het Krabbegat is echter niet de plant, maar het dier dat in de uitspraak identiek daaraan is: de krab. Een inwoner van Krabbegat wordt een Krab genoemd. (In Den Aarden Kruik waren dan ook de nodige creatieve krabbenbeeldjes te vinden).
Andere belangrijke elementen van het carnaval in het Krabbegat zijn o.a. de Geit en De Gouden Draak. Ze staan op de foto's bij dit blog, het verhaal erover (en nog veen meer) vind je HIER.

We komen nog eens terug om de monumenten van binnen te bekijken met een gids (stadswandeling vanaf 13.00 uur). Het viel ons op dat er veel mooi gerestaureerde panden zijn, maar dat er helaas ook hier en daar nog wel wat werk aan de winkel is. Maar men doet zijn best in Bergen op Zoom, is onze indruk. We liepen de route op onze GPS en konden de weg goed volgen. De geprinte routebeschrijving en kaart konden in de rugzak blijven zitten. Deze mooie en gevarieerde Groene Wisseltocht wordt (blijkens de reacties op de wandelzoekpaginga) niet heel vaak gelopen. Wij kunnen hem echter van harte aanbevelen: zeker in combinatie met een museumbezoek is je dag welbesteed.
Voor ons was de totale afstand geen 7 maar 8,5 km, maar we zijn dan ook af en toe van de route afgeweken.

© Jannie Trouwborst, juni 2017. 


Week 21: 11 km - Week 22: 0 km - Week 23: 10 km - Week 24: 21,5km. Maakt totaal: 396,5/1000 km.

Week 18: Langs linies en kreken en Grenzeloos wandelen

Als je mededogen niet ook betrekking heeft op jezelf, dan is het incompleet (Boeddha).

De route naar Zeeuws-Vlaanderen

Misschien had ik daar mee moeten beginnen: uitleggen hoe je in dit bijzondere stukje Nederland kunt komen. Het heet niet voor niets Ons Landje Apart. Andere uithoeken van Nederland zijn in feite gemakkelijk bereikbaar, met de trein/bus of auto. Behalve misschien de Waddeneilanden, ook daar moet je wat meer moeite voor doen. Toch weerhoudt dat toeristen er niet van ze te bezoeken. Maar naar Zeeuws-Vlaanderen? De kuststreek trekt 's zomers best veel toeristen, maar een groot deel daarvan komt uit België of Duitsland. Nederlanders denken vaak dat als ze de rest van Zeeland bezocht hebben, Zeeuws-Vlaanderen wel ongeveer hetzelfde zal zijn, maar daar vergissen ze zich in. Simpel gezegd: het is meer Vlaams dan Zeeuws. En wie echt de moeite neemt deze bijzondere streek te leren kennen, blijft terugkomen, leert de ervaring. Je bent gewaarschuwd!

Maar hoe kom je er?

Met de auto via de Westerscheldetunnel (via de N58 en N 62) of de Liefkenshoektunnel (t.n. van Antwerpen). Bij beide tunnels wordt tol geheven: 5 euro per rit.

Wie met het OV wil komen, heeft 3 mogelijkheden:

1. Met de trein naar Goes. Daar overstappen op de bus naar het busstation in Terneuzen. Daar vandaan gaan bussen in de richting Hulst (naar het oosten) en Breskens (naar het westen). 
2. Met de trein naar Vlissingen. Daar overstappen op de veerdienst naar Breskens. Ook daar vandaan rijden enkele bussen.
3. Met de trein naar Breda. Daar overstappen op de bus naar Hulst (via Antwerpen), met enkele overstapmogelijkheden.

Verwacht niet teveel van het OV in Zeeuws-Vlaanderen. Naast enkele normale buslijnen zijn er een aantal streekbusjes voor de kleinere plaatsjes. 's Avonds en in het weekend is de dienstregeling beperkt. Daarnaast is voor sommige dorpen de enige mogelijkheid een zgn. haltetaxi te bestellen (een uur van te voren en alleen op vertoon van een van te voren aangevraagde buspas).

In de zomermaanden gaat het veer vaker dan in de rest van het jaar. En rijdt er langs de kust een gratis bus voor het toeristenvervoer. Ook gaat er dan geregeld een bus vanuit Terneuzen naar Gent en van Breskens naar Brugge.
Op de veerpont mogen ook fietsen mee. Dat kan een uitkomst zijn voor wie hier wil wandelen, maar geen auto heeft. Een uitgebreid fietsknooppuntennetwerk helpt je zo bij je wandelroute te komen.

Een dagje Zeeuws-Vlaanderen? Niet doen!

Een dagje Zeeuws-Vlaanderen is niet aan te bevelen. Niet alleen is het voor de meesten te ver om dan ook nog te wandelen, het is bovendien onmogelijk de grote verscheidenheid aan natuur- en cultuurhistorische bezienswaardigheden te ontdekken. Zelfs een weekend is eigenlijk te kort. Een  wandelvakantie van een week komt meer in de buurt. En dat is ook heel goed mogelijk voor OV reizigers: als er ergens veel B&B's zijn, dan is het hier wel (KLIK HIER). N.B. Eer zijn er veel meer dan je via alleen de VVV-site kunt zien.

De hele streek is bovendien voorzien van een wandelknooppuntennetwerk, dat op 2 kaarten staat: Langs linies en kreken (KLIK HIER) voor Oost-Zeeuws-Vlaanderen en Grenzeloos wandelen (KLIK HIER) voor West-Zeeuws-Vlaanderen.
Ze zijn te bestellen bij de VVV, maar op de site ook als kopiekaart te downloaden. Zo is het mogelijk thuis al een route uit te zetten en de B&B's te bespreken tussen Breskens en Hulst.

Rust, natuur en historie

's Zomers is het druk aan de kust. Maar in de rest van Zeeuws-Vlaanderen is het altijd rustig. Verwacht echter buiten het toeristenseizoen niet teveel horeca onderweg, het is dan meestal alleen in het weekend geopend. Ga dus nooit zonder proviand op stap.

Neem ook de tijd om de verrassende musea te bezoeken (en dat zijn er meer dan op de site van de VVV staan aangegeven). Ook daarvoor geldt, zoals in alle dunbevolkte streken, buiten het seizoen zijn de openingstijden soms beperkt. Een goede voorbereiding is dus het halve werk.

De restanten van de strijd tussen de Spanjaarden en de Staatse troepen van Prins Maurits tijdens de Tachtigjarige oorlog zijn op vele plaatsten in de streek nog aanwezig (KLIK HIER). Over de vestingwerken en linies kan gewandeld worden.

Wie op zoek is naar stadswandelingen kan bij de VVV vele routes vinden, vaak gecombineerd met een lus door het buitengebied. Of kijk bij de Groene Wisselwandelingen of Trage tochten van de Wandelzoekpagina (KLIK HIER). 

En? Kom je eens wandelen hier? Ik hoor graag wat je er van vond. 

© Jannie Trouwborst, mei 2017.

Ondertussen zit het hier thuis een beetje tegen met ziekte en andere tegenslagen. De afgelopen weken zijn er geen lange wandelingen ondernomen. In week 16 t.m. 18 is er 39 km afgelegd in dagelijkse rondjes dorp en/of polder.

Stand na 18 weken: 329/1000km.

Week 10: Groene Wisselwandeling in Philippine

Wie het dichtst bij het vuur zit, warmt zich het best.

Drie wandelingen waren er nodig om weer aan de 25 km te komen. Twee in de buurt en eentje wat verder weg. Het gaat gelukkig steeds beter!

Groene Wisselwandeling in Philippine 14 km

Wij wonen in Philippine. We kennen daarom de omgeving goed en wandelen er geregeld met veel plezier. Maar tot nog toe hadden we onze wandelingen nog niet met elkaar verbonden tot een rondje van 14 km. Toen ik de kaart van deze Groene Wisselwandeling bekeek, zag ik meteen hoe mooi die moest zijn. En hoeveel onverhard er in zat.

De bushalte in Philippine vormt het startpunt. Door de week komt hier elk uur een bus vanaf het busstation in Terneuzen. Terneuzen bereik je met een halfuursdienst vanaf het station in Goes. De laatste bus terug vanuit Philippine gaat omstreeks half 6. In het weekend is Philippine niet met de bus bereikbaar.

Geschiedenis en natuur
De wandeling begint op de kop van de vroegere haven. Daar staan grote, niet te missen informatiepanelen met de geschiedenis van het voormalige vesting- (en later) -vissersstadje. De zeven mosselrestaurants in de dorpskern maken wel duidelijk waarop gevist werd. Aan het einde van de grasdijk langs het kanaaltje dat vroeger de verbinding vormde voor de mosselvissers met de Westerschelde, volgt een stukje asfalt en een halfverhard pad langs een van de kronkelende binnendijken. Via een overstapje ga je aan de andere kant van de dijk verder over een rustige asfaltweg en komt dan in het bos van de Braakman-zuid terecht. Middenin het bos is een veld met picknickbanken. Dit keer konden we in de zon een boterham eten. 

Bossen en kreken
Het bos is aangeplant in de vijftiger jaren, nadat de brede Braakmankreek afgedamd was van de Westerschelde (in 1952). Geen overstromingen dus hier in 1953, maar de mosselvissers van Philippine (en de garnalenvissers van Boekhoute) waren wel hun directe verbinding met zee kwijt. Een mooie boswandeling brengt je uiteindelijk bij het Isabellakanaal, waar je (nog steeds onverhard) langs wandelt in de richting van België. Hierover voeren de Boekhoutse vissers.

Dodendraad WOI op de Belgische grens
Bij de grote brug over het kanaal gaat de route linksaf. Maar wie de moeite neemt nog een lusje van een km extra te wandelen komt langs het monument en de informatie over de zgn. Dodendraad uit WO I (r.d., volgende brug l.a, nogmaals l.a. en over de beroemde kasseien van Vlaanderen terug naar de eerste brug). Aan het einde van deze lus kom je uit bij het monument voor de Canadese soldaten uit WOII die hielpen Zeeuws-Vlaanderen te bevrijden.

Grasdijken en Bunkertjes uit WOII

Een klein stukje fietspad en dan alweer een grasdijk, met een prachtig uitzicht over de omgeving met polders, boerderijen en kreekresten. WOII is ook nog aanwezig bij de gerestaureerde bunkerresten in de volgende grasdijk. Via een halfverhard karrenspoor, een akkerrand en een graspad onderaan een binnendijk bereik je uiteindelijk Philippine weer. Via de dorpskern kom je weer bij de bushalte.

Voldoende horeca aan het eind
Uiteraard nodigen de restaurants uit tot een smakelijk einde van de wandeldag. Er zijn er ook twee die niet in mosselen zijn gespecialiseerd. Maar denk om de laatste bus. Met eigen vervoer is misschien toch handiger.....

Samenvattend: een hele mooie, afwisselende wandeling. Onderweg geen horeca, maar wel (picknick-)banken om je proviand op eten. In Philippine horeca zat. De verhouding onverhard/verhard ligt rond de 80-85%/15%. In het weekend is OV niet mogelijk. Door de week na 17.41 uur ook niet. 

Trage tocht: aanbevolen!
Hoewel deze tocht onder de Groene Wisselwandelingen valt, voldoet ze niet helemaal aan de omschrijving. Gemakkelijk bereikbaar met het OV is ze niet.
De route zou echter zonder meer opgenomen kunnen worden bij de Trage Tochten: de afwisseling, het grote percentage onverhard en de interessante historie van het gebied zijn er geschikt voor.
Zelf lopen? KLIK HIER

Groene Wisselwandeling Dordrecht 7 km
Onze vrienden uit Haarlem ontmoeten wij af en toe ergens halverwege het land. Dit keer in Dordrecht. Een leuke stadswandeling bracht ons o.a. in parken en hofjes, bij het Dordrechts Museum en op een zonnig terrasje aan de Merwede. Zeker aanbevolen voor iedereen die een stadswandeling wil combineren met een museumbezoek. Ook het Museum van Gijn en het Hof van Holland en in de zomer De Grote Kerk zijn de moeite waard. Zelf lopen? KLIK HIER

Samen met een rondje dorp halverwege de week kwam ik dit keer uit op 25 km.

© Jannie Trouwborst, maart 2017.

Stand na 10 weken: 181/1000km.  

Week 9: Groene Wisselwandeling in Biervliet

Wie de regenboog wil zien, moet de regen trotseren.

Het zag er veelbelovend uit, aan het begin van de week: een inhaalslag van zeker 35 km lag in het verschiet. Maar het liep allemaal anders. Toch ben ik met 25 km ook best tevreden.

Zicht op Biervliet

De Wandelsite
Zoals ik vorige week al meldde, heb ik twee wandelingen aangeboden op De Wandelsite. In de hoop dat het nu eindelijk eens zou lukken wandelaars deze kant op te lokken. Het zag er veel belovend uit: voor de zaterdag 2 en voor de zondag 4 aanmeldingen. Maar aan het einde van de week was er niemand meer over. Met dank aan o.a. de NS die opeens besloot dat er de komende 3 weekenden geen treinen tussen Roosendaal en Bergen op Zoom zullen rijden. Ik kan me goed voorstellen dat OV-reizigers dan afhaken. Het weer deed de rest: de voorspelde regen en wind hield ook de wandelaars met eigen vervoer thuis.

Ik zal het op de gratis-tunnel-dag in april nog één keer proberen. Komt er weer niemand, dan stop ik ermee bij De Wandelsite. Hun (standaard)suggestie als er niemand komt, is: laat de wandeling bij een treinstation beginnen. Tja, als we dat hadden.......

Groene Wisselwandeling Biervliet (11 km)
Nog vol goede moed waren we op dinsdag de Groene Wisselwandeling van Biervliet gaan voorlopen. We hadden pech: een groot deel van de wandeltocht werden we geplaagd door regen en door de blubber als gevolg van wat er eerder al gevallen was. Doorweekt en verkleumd kwamen we thuis.
 
Eerst een tip: parkeer de auto bij de bushalte Braakman (het eindpunt van de wandeling) en vertrek van daar met de bus naar Biervliet.
Biervliet kennen we goed, dus hebben we het rondje een beetje aangepast, zodat ook de molen(berg) en het historische kerkje op de route lagen. Wel op de officiële route en niet te missen is de buurttuin, middenin een woonwijk, met o.a. hutten, groentetuintjes en een jeu de boulesbaan. Café 't Harinkje is in deze tijd van het jaar meestal gesloten.
 
Het vervolg van de route bestaat naast enkele graspaden ook uit het nodige asfalt, maar de meeste weggetjes zijn rustig en er liggen rustieke boerderijen langs. We zagen het fluitenkruid dat straks langs deze wegen en paden zal staan te schitteren als het 'Zeeuwse kant' al voorzichtig opkomen. Sla het uitkijkpunt op de Westerscheldedijk niet over: twee bankjes nodigen uit tot rust met een mooi uitzicht. (Wij zaten er in de regen, met de rug naar de wind onze boterham te eten).
 
Dan is het nog even doorbijten over de doorgaande asfaltweg (auto's, wielrenners) onderlangs de binnenkant van de dijk naar de ingang van het natuurgebied De Braakman-Noord. Gezien het weer kozen we niet voor de route over de grasdijk, maar volgden het wandelpad door het jonge bos. Je komt in beide gevallen op dezelfde plek uit. Onderweg passeer je een vogeluitkijkpunt.
 

Natuurgebied De Braakman-noord

De Braakmanboerderij is van maart tot eind oktober op zondagmiddag open (info, versnaperingen, toilet), in juni, juli en aug. ook op zaterdagmiddag (zie Staatsbosbeheer.nl). Voor wie meer dan 11 km wil lopen is een extra rondje richting kreek, met nog een vogeluitkijkpunt, een aanrader (zie infobord bij de boerderij of koop een wandelkaart). Vanaf de boerderij is het nog ongeveer 3 kwartier naar de bushalte. Wie daar zijn auto heeft staan, hoeft niet meer op een bus te wachten (door de week elk half uur, weekend om het uur). Naar Restaurant De Braakman is een flinke tippel: na de slagbomen van het park ben je er nog lang niet. Ook dat is buiten het seizoen meestal gesloten.
 
Samenvattend: voor ons was de wandeling niet een topper. Biervliet is bijzonder, Natuurgebied De Braakman ook, het uitzicht over de Westerschelde een aanrader, maar de verhouding onverhard/verhard viel tegen. De gesloten horeca en de beperkte vertrektijden van de bus maken het er niet aantrekkelijker op. Zelf lopen? KLIK HIER


Groene Wisselwandeling Philippine (14 km)
Voor de tweede dag stond Philippine op het programma. Voorlopen was niet nodig: we kennen de route: afwisselend en zeker 80% onverhard. Deze kiezen we voor april opnieuw en ik zal hem hier dan uitgebreider beschrijven.

De Biervlietroute kwam uiteindelijk uit op 12 km, de controle van de Groene wandelroute door de Braakman-noord voor Staatsbosbeheer leverde 4,5 km op, een ommetje door het dorp 3,5 km en op zondagochtend (voor de regenbuien weer losbarstten) liepen we 5 km door het Pontebos bij IJzendijke. Maar ook daar later meer over. Er valt hier nog genoeg te wandelen!

© Jannie Trouwborst, maart 2017.

Stand na 9 weken: 156/1000km.

Week 8: Samen op pad: De Wandelpool en De Wandelsite

Op het pad van kleine stapjes worden grote dromen waar - Patrick Mundus.

Deze week kwam er door allerlei omstandigheden en familiebezoek niet veel van wandelen. Een rondje in de omgeving door de polders en met het bezoek een wandeling door de geliefde Braakman waren goed voor 11 km. Maar alle beetjes helpen en voor komende week staat er het één en ander op het programma dat voor extra km moet zorgen.

Samen op pad

De Wandelpool
Toen wij nog in Zuid-Holland woonden, was ik lid van de Wandelpool (KLIK HIER). Kenmerkend voor deze club is dat je zo vaak je wilt gratis mee kunt wandelen met een wisselend groepje wandelaars. Iedereen mag als organisator een wandeling aanbieden om zo de mooiste plekjes in zijn omgeving aan anderen te laten zien. Minstens eenmaal per maand organiseerde ik een wandeling op Voorne-Putten of in de Hoeksche Waard. In een groepje van maximaal 10 mensen gingen we dan een dagje op pad. Soms liepen wij ook met anderen mee, bij voorkeur in Brabant. De kleinschaligheid en de kwaliteit van de wandelingen die aangeboden werden, de leuke contacten die zo ontstonden, ik kijk er met heimwee op terug.
Eenmaal verhuisd naar Zeeuws-Vlaanderen bleef ik proberen anderen te bewegen hier te komen wandelen, maar dat lukte niet erg. Zelfs voor een wandeling aan de andere kant van de tunnel, in de omgeving van Domburg, waren geen gegadigden. Ik ben nog wel lid, maar van wandelen of iets organiseren is de laatste jaren niets meer gekomen. Ook door anderen wordt nauwelijks iets in Zeeland georganiseerd.
Bij De Wandelpool kun je een lidmaatschap met een tweemaandelijks boekje of een internetabonnement nemen. Dat laatste is goedkoper en de wandeltochten zijn dan altijd up-to-date.

De Wandelsite
Een vergelijkbaar initiatief komt van de Wandelsite (KLIK HIER). Ook daar is het kenmerk: wandelen in een kleine groep. Hier betaal je een klein bedrag aan de organisatie per gewandelde tocht. Wie zelf wandelingen organiseert, krijgt in ruil daarvoor een "strip" die recht geeft om gratis mee te mogen wandelen met een ander. Alles wordt via internet geregeld: er is een maandelijkse agenda en aanmelden gaat ook via de site. Neem er maar eens een kijkje.
Ook hier heb ik het verleden al eens geprobeerd wandelaars naar Zeeuws-Vlaanderen te lokken. Zonder resultaat. 

De Wandelzoekpagina
Een andere opzet heeft de Wandelzoekpagina (KLIK HIER). Hier kun je allerlei wandelingen vinden, downloaden met routebeschrijving en kaart of als GPX-bestand op je GPS zetten. Bijvoorbeeld de Groene Wisselwandelingen die uitgaan van de bereikbaarheid met het OV. Het aanbod breidt zich steeds verder uit en toen ik ontdekte dat er ook in Zeeuws-Vlaanderen al Groene Wisselwandelingen zijn uitgezet, besloot ik toch nog maar weer eens een poging te wagen wandelaars hier naar toe te lokken. 

Voor dit weekend heb ik twee Groene Wisselwandelingen op laten nemen in de agenda van de Wandelsite. Als je je daar registreert, krijg je twee strippen cadeau om uit te proberen wat je er van vindt. Er zijn genoeg gezellige B&B's hier in de buurt. Dus een heel weekend komen wandelen is goed mogelijk.
Het programma is dan als volgt: zaterdag 4 maart Groene Wisselwandeling Philippine (14 km, nr. 549 door Braakman-Zuid, KLIK HIER) en zondag 5 maart Groene Wisselwandeling Biervliet (11 km, nr. 548 door Braakman-Noord, KLIK HIER). Maar voor één wandeling ben je uiteraard ook welkom.

Ook Staatsbosbeheer zet zaterdagavond 4 maart haar beste beentje voor.

Heb je zin in een spannende avondwandeling met warme chocolademelk na afloop? Kom naar natuurgebied de Braakman in Zeeuws-Vlaanderen en ga op pad met de gids van Staatsbosbeheer. Open al je zintuigen en ontdek welke nachtdieren er in het donker tevoorschijn komen. Door een telescoop bekijk je de sterren. Wil je meer weten over wat je gezien hebt? In de Braakmanboerderij kun je luisteren naar de presentatie ‘de ruimte om ons heen’ door volkssterrenwacht Philippus Lansbergen. 
Kosten € 5,-. Wel even aanmelden van te voren: KLIK HIER.


Wie weet zie ik je komend weekend en anders wellicht een andere keer. Heb je nog vragen? Stuur gerust een e-mail of reageer hieronder.

© Jannie Trouwborst, februari 2017

Stand na 8 weken: 131/1000km.